+381-66-809-3661
Zemunska 40b, 22320 Novi Banovci, Serbi

Trajtimi i depresionit

Depresioni nuk është thjesht një trishtim kalimtar apo një reagim i zakonshëm ndaj rrethanave të vështira. Ai është një gjendje serioze e shëndetit mendor që mund të prekë këdo, pavarësisht moshës, gjinisë apo rrethanave të jetës. Njerëzit që përballen me depresionin shpesh ndihen të zënë në kurth nga mendimet e tyre dhe të pafuqishëm për të gjetur një rrugëdalje. Jeta u duket pa kuptim, ndërsa detyrat e përditshme dhe marrëdhëniet me të tjerët kthehen në një barrë të papërballueshme.

Fatkeqësisht, shumë njerëz i shpërfillin simptomat ose ia atribuojnë «lodhjes» apo «një faze që do të kalojë». Megjithatë, depresioni rrallë kalon vetvetiu. Sa më gjatë të zgjasë, aq më shumë dëmton shëndetin mendor dhe fizik, ndikon në punë, familje dhe miqësi, ndërsa në rastet më të rënda mund të shoqërohet edhe me mendime të rrezikshme për vetëlëndim ose vetëvrasje.

Lajmi i mirë është se depresioni mund të trajtohet me sukses. Me ndihmë profesionale dhe një trajtim të drejtuar siç duhet, është e mundur të rifitoni ekuilibrin, energjinë dhe ndjenjën e kuptimit e të kënaqësisë në jetë.

Prandaj është e rëndësishme ta njihni problemin, të kërkoni ndihmën e një specialisti dhe të hidhni hapin e parë drejt shërimit. Nuk jeni vetëm. Zgjidhja ekziston dhe hapi i parë drejt saj është vendimi për të kërkuar ndihmë.

Çfarë është depresioni?

Depresioni është një çrregullim serioz i humorit që ndikon në ndjenjat, mendimet, sjelljen dhe funksionimin e përgjithshëm të personit. Ndryshe nga trishtimi afatshkurtër, i cili është një reagim normal ndaj ngjarjeve stresuese, depresioni zgjat më shumë dhe ka ndikim më të fortë në jetën e përditshme.

Personat që vuajnë nga depresioni shpesh përshkruajnë një ndjenjë zbrazëtie, pafuqie dhe humbje të interesit për aktivitetet që dikur u jepnin kënaqësi. Gjithçka që më parë i bënte të lumtur duket se humbet kuptimin dhe edhe detyrat më të thjeshta u duken tepër të vështira.

Është e rëndësishme të dini se depresioni nuk është shenjë dobësie dhe as tipar i karakterit. Ai është një gjendje mjekësore që mund të prekë këdo. Zhvillohet si pasojë e ndërthurjes së faktorëve biologjikë, psikologjikë dhe shoqërorë, ndaj nuk duhet shpërfillur apo përballuar pa mbështetje profesionale.

Njohja e depresionit dhe dallimi i tij nga trishtimi i zakonshëm janë thelbësore për fillimin e rikuperimit. Trishtimi zakonisht kalon vetvetiu, ndërsa depresioni, nëse nuk trajtohet, bëhet kronik dhe më serioz. Prandaj është e rëndësishme t’u kushtoni vëmendje simptomave dhe të kërkoni ndihmë në kohë.

Shkaqet e depresionit

Depresioni nuk lind kurrë nga një shkak i vetëm. Ai zhvillohet nën ndikimin e disa faktorëve të ndërlidhur: biologjikë, psikologjikë dhe shoqërorë. Kuptimi i shkaqeve të mundshme ndihmon jo vetëm në njohjen e depresionit, por edhe në përcaktimin e trajtimit më të përshtatshëm.

Shkaqet biologjike

Trashëgimia gjenetike luan një rol të rëndësishëm. Nëse pjesëtarë të familjes kanë vuajtur nga depresioni ose çrregullime të tjera të humorit, rreziku që një gjendje e ngjashme të shfaqet edhe te pasardhësit është më i lartë. Depresioni lidhet gjithashtu me ndryshime në kiminë e trurit dhe me çekuilibrin e neurotransmetuesve si serotonina, dopamina dhe noradrenalina. Ndryshimet hormonale, për shembull gjatë shtatzënisë, menopauzës ose në rastet e problemeve me gjëndrën tiroide, mund të jenë gjithashtu faktorë nxitës.

Shkaqet psikologjike

Rrethanat e vështira të jetës, veçanërisht traumat në fëmijëri, si humbja e një prindi ose neglizhimi, mund të lënë pasoja të thella që më vonë në jetë çojnë në depresion. Modelet negative të të menduarit, vetëbesimi i ulët dhe ndjenja e pafuqisë e përkeqësojnë më tej gjendjen.

Shkaqet shoqërore

Stresi kronik në punë ose në familje, vështirësitë financiare, humbja e vendit të punës, divorci apo vdekja e një personi të afërt janë shpesh burime të forta stresi që mund të nxisin depresionin. Vetmia dhe mungesa e mbështetjes nga të tjerët e vështirësojnë edhe më shumë situatën.

Pra, depresioni shfaqet më shpesh si rezultat i një ndërthurjeje komplekse rrethanash dhe nuk është diçka që personi mund ta «shmangë» vetëm me forcën e vullnetit. Identifikimi i shkaqeve është hapi i parë drejt rikuperimit, sepse ndihmon që terapia të përshtatet me nevojat e çdo pacienti.

HAPI I PARË DREJT RIKUPERIMIT
Keni pyetje rreth trajtimit?

Ekipi ynë mjekësor është në dispozicion për të diskutuar programet e trajtimit që ofrojmë.

Simptomat e depresionit

Simptomat e depresionit mund të ndryshojnë nga një person te tjetri dhe shfaqen në aspektin psikik, emocional dhe fizik. Shpesh janë aq të theksuara sa vështirësojnë aktivitetet e përditshme dhe dëmtojnë marrëdhëniet me familjen, miqtë dhe kolegët.

Është e rëndësishme të theksohet se depresioni nuk është i njëjtë me trishtimin apo lodhjen kalimtare: simptomat zgjasin më shumë se dy javë dhe janë të forta.

Simptomat psikologjike dhe emocionale

  • Ndjenjë trishtimi, zbrazëtie, mungese shprese ose dëshpërimi
  • Ndjenjë faji dhe pavlefshmërie
  • Humbje e interesit për aktivitetet që dikur jepnin kënaqësi
  • Shqetësim i vazhdueshëm, frikë dhe pesimizëm
  • Mendime për vetëvrasje ose për vdekjen
  • Ndjesi se jeta nuk ka kuptim

Simptomat në sjellje

  • Tërheqje nga jeta shoqërore dhe shmangie e kontakteve me të tjerët
  • Lënie pas dore e higjienës personale dhe e detyrimeve
  • Vështirësi në punë dhe në jetën shoqërore
  • Humbje e vullnetit dhe motivimit për çdo lloj aktiviteti

Simptomat fizike

  • Çrregullime të gjumit, si pagjumësia ose gjumi i tepërt
  • Ndryshime në oreks dhe në peshën trupore, me humbje ose shtim në peshë
  • Lodhje kronike, rraskapitje dhe dobësi
  • Ngadalësim i lëvizjeve dhe i të folurit ose, përkundrazi, nervozizëm dhe shqetësim
  • Dhimbje koke, dhimbje shpine dhe shqetësime të barkut pa një shkak të qartë mjekësor
  • Ulje e dëshirës seksuale

Depresioni te gratë, burrat dhe fëmijët

Megjithëse simptomat kryesore të depresionit janë të ngjashme te të gjithë, mënyra si shfaqen dhe si i dallojnë të tjerët mund të ndryshojë sipas gjinisë dhe moshës. Është e rëndësishme t’u kushtohet vëmendje këtyre dallimeve, sepse ato shpesh e vështirësojnë identifikimin dhe trajtimin në kohë.

Grua me simptoma të depresionit

Depresioni te gratë

Statistikisht, gratë preken më shpesh nga depresioni sesa burrat, gjë që shpjegohet pjesërisht nga ndryshimet biologjike dhe hormonale që përjetojnë gjatë jetës. Periudha si puberteti, shtatzënia, periudha pas lindjes dhe menopauza mund të ndikojnë ndjeshëm në ekuilibrin hormonal dhe të rrisin rrezikun e shfaqjes së depresionit. Megjithatë, përveç faktorëve biologjikë, rol të rëndësishëm luajnë edhe ata psikologjikë e shoqërorë, nga pritshmëritë e larta të të tjerëve deri te presioni i vazhdueshëm për të «qenë të forta» dhe për t’u kujdesur për të gjithë.

Simptomat që shfaqen shpesh te gratë:

  • Trishtim i theksuar dhe ndjenjë pafuqie, shpesh të shoqëruara me mungesë shprese
  • Ndjenjë faji e tepruar dhe e pajustifikuar, edhe për gjëra mbi të cilat nuk kanë ndikim
  • Shqetësim i vazhdueshëm, pasiguri dhe ndjesi se nuk janë të zonjat sa duhet
  • Të qara të shpeshta dhe të tepërta, shpesh pa ndonjë arsye të dukshme
  • Tërheqje nga jeta shoqërore dhe humbje e interesit për shoqërimin me të tjerët dhe aktivitetet që më parë jepnin kënaqësi

Gratë zakonisht i shprehin ndjenjat e tyre më hapur sesa burrat, gjë që mund të ndihmojë në njohjen më të hershme të problemit. Megjithatë, shumë gra e minimizojnë seriozitetin e gjendjes së tyre. Shpesh besojnë se «duhet të jenë të forta» për hir të familjes dhe të të tjerëve, çka i pengon të kërkojnë ndihmë profesionale në kohë.

Është e rëndësishme të theksohet se depresioni nuk është shenjë dobësie dhe nuk do të thotë se nuk jeni mjaftueshëm të mira. Çdo grua meriton mbështetje dhe ndihmë për të rifituar forcën e brendshme dhe gëzimin në jetë.

Depresioni te burrat

Depresioni te burrat shpesh mbetet i pazbuluar, sepse simptomat mund të shfaqen ndryshe nga ato te gratë. Burrat priren t’i shtypin ndjenjat e tyre, të shmangin bisedat për atë që ndiejnë dhe rrallë e pranojnë hapur se kanë një problem. Në vend të trishtimit dhe të qarave, simptomat shpesh janë «të maskuara» dhe shfaqen përmes sjelljeve që të tjerët nuk i lidhin menjëherë me depresionin.

Zemërimi, irritimi dhe agresiviteti

Në vend që të shfaqin cenueshmërinë e tyre, shumë burra reagojnë me zemërim, shpërthime inati ose agresivitet të papërshtatshëm, edhe në situata të padëmshme. Bëhen të paduruar me familjarët, kolegët apo miqtë, gjë që i dëmton më tej marrëdhëniet dhe i izolon nga të tjerët.

Sjelljet e rrezikshme dhe abuzimi me alkoolin ose drogat

Burrat me depresion përdorin më shpesh sesa gratë alkool, medikamente ose droga në përpjekje për të «qetësuar» shqetësimin e brendshëm dhe për të mpirë dhimbjen. Gjithashtu, priren më shumë drejt veprimeve të pamenduara dhe të rrezikshme. Drejtimi i automjetit me shpejtësi të lartë, konfliktet, lojërat e fatit apo sjelljet seksuale me rrezik mund të jenë shenja të një depresioni të fshehur.

Shqetësimet fizike

Te burrat, depresioni shpesh shfaqet përmes simptomave trupore, si dhimbjet e vazhdueshme të shpinës, dhimbjet e kokës, problemet me tretjen ose lodhja kronike. Këto simptoma nuk kanë një shpjegim mjekësor dhe lidhen me ngarkesën psikike.

Tërheqja nga familja dhe jeta shoqërore

Burrat me depresion mbyllen në vetvete dhe humbasin interesin për aktivitetet familjare, shoqërimin me të tjerët dhe pasionet e tyre. Shpesh kalojnë orë të tëra vetëm, të mbyllur në dhomë, duke shmangur bisedat dhe kontaktin me njerëzit më të afërt. Të tjerët mund ta interpretojnë këtë si «ftohtësi» ose mungesë interesi, megjithëse në themel qëndron depresioni.

Shumë burra besojnë gabimisht se pranimi i problemit dhe kërkimi i ndihmës janë shenja dobësie. Pikërisht për këtë arsye, depresioni shpesh bëhet i rëndë dhe arrin deri në pikën ku shfaqen edhe mendime për vetëvrasje.

Depresioni te fëmijët dhe adoleshentët

Fatkeqësisht, depresioni nuk prek vetëm të rriturit. Edhe fëmijët dhe adoleshentët mund të vuajnë nga ky çrregullim serioz. Te fëmijët më të vegjël, simptomat shpesh duken ndryshe nga ato te të rriturit, duke e vështirësuar edhe më shumë identifikimin e tyre. Fëmijët rrallë dinë t’i përshkruajnë qartë ndjenjat e tyre, ndërsa adoleshentët shpesh i fshehin nga frika ose turpi.

Prindërit dhe mësuesit zakonisht janë të parët që vënë re ndryshimet në sjelljen dhe humorin e fëmijës. Vëmendja dhe reagimi i tyre i shpejtë mund të jenë vendimtarë për rikuperimin.

Si shfaqet depresioni te fëmijët?

  • Irritim dhe zemërim në vend të trishtimit: fëmija shpesh është i zemëruar, kundërshtues ose agresiv, edhe pa një arsye të dukshme
  • Probleme në shkollë dhe rënie në mësime: ulja e përqendrimit dhe e motivimit çon në nota më të dobëta dhe probleme me sjelljen
  • Tërheqje nga lojërat dhe shoqërimi me të tjerët: fëmija shmang miqtë dhe nuk merr më pjesë në aktivitetet që dikur i pëlqenin
  • Ankesa për dhimbje fizike pa një shkak mjekësor: dhimbjet e shpeshta të kokës, dhimbjet e barkut ose lodhja mund të jenë shenja psikosomatike të depresionit
  • Ndryshime në oreks dhe në gjumë: fëmija ha shumë pak ose tepër, fle më shumë seç duhet ose vuan nga pagjumësia

Fëmijët shpesh nuk dinë të thonë se çfarë i shqetëson dhe as të kuptojnë pse ndihen keq. Prandaj është e rëndësishme që të rriturit të mos i shpërfillin këto shenja dhe t’i marrin seriozisht.

Keni nevojë për informacion rreth trajtimit?

Ekipi ynë është në dispozicion për të diskutuar programet e trajtimit dhe për t'iu përgjigjur pyetjeve tuaja.

Na telefononi

Sa zgjat depresioni?

Një nga pyetjet më të shpeshta të personave që përballen me këtë problem është: «Sa kohë zgjat depresioni?» Përgjigjja varet nga shumë faktorë: shkaqet, intensiteti i simptomave, mbështetja nga të tjerët dhe, mbi të gjitha, nëse kërkohet ndihmë profesionale në kohë.

Depresioni nuk kalon vetvetiu dhe, sa më gjatë të shpërfillet, aq më serioz bëhet dhe aq më i vështirë është trajtimi i tij.

Kohëzgjatja e episodeve depresive

  • Mesatarisht, një episod depresiv zgjat nga 6 deri në 8 muaj nëse nuk trajtohet.
  • Te disa njerëz zgjat disa javë, ndërsa te të tjerët mund të zgjasë me vite, veçanërisht nëse bëhet kronik.
  • Në depresionin sezonal, për shembull në depresionin dimëror, simptomat shfaqen gjatë periudhave të caktuara të vitit dhe tërhiqen me ndryshimin e stinëve.
  • Depresioni pas lindjes zakonisht zgjat nga disa javë deri në disa muaj, por edhe ai kërkon vëmendjen e një specialisti.

Pse është i rëndësishëm trajtimi?

Pa trajtimin e duhur, depresioni mund të thellohet, të bëhet më serioz dhe të ketë pasoja më të rënda për shëndetin dhe jetën. Trajtimi jo vetëm që shkurton kohëzgjatjen e depresionit, por edhe ul rrezikun e rikthimit të tij në të ardhmen.

Sa më herët t’i dalloni simptomat dhe të kërkoni ndihmë, aq më të mëdha janë mundësitë për një rikuperim më të shpejtë dhe për t’iu rikthyer një jete normale e të përmbushur.

Si trajtohet depresioni?

Trajtimi i depresionit është individual dhe përshtatet për çdo pacient, sepse shkaqet, simptomat dhe intensiteti i tyre mund të ndryshojnë ndjeshëm. Ai përfshin vlerësimin nga specialisti, mbështetjen e kujdesshme gjatë procesit të rikuperimit dhe ndërthurjen e metodave të ndryshme që, së bashku, japin rezultatet më të mira.

Gjëja më e rëndësishme për t’u mbajtur mend është se depresioni mund të trajtohet dhe hapi i parë është të kërkoni ndihmën e një specialisti.

Diagnostikimi

Hapi i parë në trajtim është biseda me një psikiatër ose psikolog, gjatë së cilës vlerësohen simptomat, kohëzgjatja dhe intensiteti i tyre. Mbi këtë bazë vendoset diagnoza dhe përcaktohet plani i trajtimit.

Metodat e trajtimit

Trajtimi zakonisht përfshin ndërthurjen e metodave të mëposhtme:

Psikoterapia

Biseda me specialistin e ndihmon pacientin të kuptojë mendimet dhe ndjenjat e veta, të identifikojë shkaqet e depresionit dhe të mësojë si të përballojë stresin dhe problemet.

Farmakoterapia ose trajtimi me medikamente

Në disa raste, mjeku mund të përshkruajë antidepresantë për të lehtësuar simptomat dhe për të ndihmuar trurin të rivendosë ekuilibrin kimik. Për rezultate sa më të mira, medikamentet kombinohen me psikoterapinë.

Seancë psikoterapie për trajtimin e depresionit në klinikën MedTiM

Mbështetja psikologjike dhe edukimi

Mbështetja e familjes dhe e njerëzve të afërt, si edhe të mësuarit e strategjive të reja për të kapërcyer vështirësitë, luajnë një rol të rëndësishëm në procesin e rikuperimit.

Trajtimet mjekësore të specializuara

Në rastet më të rënda mund të zbatohen edhe programe mjekësore më intensive, me kohëzgjatje nga 7 deri në 21 ditë, në institucione të specializuara, ku pacienti merr kujdes të vazhdueshëm profesional dhe mbështetje të plotë.

Sa zgjat trajtimi i depresionit?

Kohëzgjatja e trajtimit varet nga rëndesa e simptomave dhe përgjigjja ndaj terapisë. Në format më të lehta, rikuperimi mund të zgjasë disa javë, ndërsa në format më të rënda procesi zgjat më shumë. Më e rëndësishmja është të vazhdoni terapinë me këmbëngulje dhe të keni besim te procesi.

Qëllimi i përbashkët i të gjitha trajtimeve është që pacienti të rifitojë gëzimin, energjinë dhe kuptimin në jetë, të ndihet sërish vetvetja dhe të rilidhet me njerëzit e tij më të afërt.

Pse është e rëndësishme të kërkoni ndihmë?

Shumë njerëz që përballen me depresionin heshtin për një kohë të gjatë për gjendjen e tyre, duke besuar se «do të kalojë vetvetiu» ose se duhet ta përballojnë vetëm. Fatkeqësisht, depresioni rrallë kalon pa ndihmë profesionale dhe, sa më gjatë të shtyhet trajtimi, aq më të theksuara dhe serioze bëhen simptomat.

Është e rëndësishme të dini se depresioni nuk është faji juaj dhe nuk do të thotë se jeni të dobët. Kërkimi i ndihmës është shenjë guximi dhe hapi i parë drejt rikuperimit.

Në rastet më të rënda, depresioni mund të ketë pasoja serioze, përfshirë edhe mendimet për vetëvrasje. Prandaj është thelbësore të reagoni në kohë dhe të keni pranë njerëz e specialistë që e kuptojnë atë që po përjetoni.

Si mund t’ju ndihmojmë?

Ekipi ynë i mjekëve, psikologëve dhe terapistëve do t’ju ndihmojë të:

  • Njihni dhe kuptoni gjendjen tuaj
  • Gjeni mënyra të efektshme për të përballuar simptomat
  • Rifitoni vetëbesimin dhe forcën e brendshme
  • Shijoni sërish jetën dhe marrëdhëniet me njerëzit përreth jush

Nuk jeni vetëm. Me ndihmë profesionale, mund të rigjeni dritën dhe gëzimin që tani mund t’ju duken të largëta.